Organik kimyo: Alkanlar va ularning xossalari — krossvord
Alkanlar mavzusida 10x10 katakli krossvord 1 betlik ishlanma sifatida tuzilishi tavsiya etiladi. Unda 20 ta asosiy atama, masalan, 'gomologik qator', 'izomeriya' va 'gebridation' (gebridlanish) qamrab olinishi lozim. Alkanlarning to'yingan uglevodorodlar ekanligi va ularning umumiy formulasi (CnH2n+2) mavzuning markaziy nuqtasi hisoblanadi. Bu krossvord talabalarga nomenklatura va izomeriya tushunchalarini o'zlashtirishda amaliy yordam beradi.
Кирилчада: Органик кимё: алканлар ва уларнинг хоссалари кроссворд
Shu mavzuda tayyor krossvord — 1 daqiqada, AI bilan
TayyorlashOrganik kimyo: Alkanlar va ularning xossalari: krossvord rejasi
- 11. Alkanlar ta'rifi va umumiy formulasi
- 22. Gomologik qator va uning xususiyatlari
- 33. Nomenklatura (IUPAC qoidalari)
- 44. Uglerod atomining sp3 gebridlanishi
- 55. Izomeriya turlarining tahlili
- 66. Alkanlarning fizik xossalari
- 77. Kimyoviy xossalari: o'rin olish reaksiyalari
- 88. Yonish reaksiyalari va issiqlik effekti
- 99. Alkanlarni olish usullari (Vurt reaksiyasi)
- 1010. Sanoatda olinishi va qo'llanilishi
- 1111. Xulosa: energiya manbai sifatida
Yozish maslahatlari
- IUPAC nomenklaturasini savollarda qo'llang; bu talabaning moddalarni to'g'ri nomlash ko'nikmasini rivojlantiradi. Masalan, 'eng uzun zanjirni tanlash qoidasi'.
- Izomeriya turlarini ajratib bering; struktura izomeriyasi eng muhimi. Masalan, 'bir xil tarkibli, turlicha tuzilishga ega moddalar'.
- sp3 gebridlanishni sxematik tushuntiring; bu alkanlarning shaklini belgilaydi. Masalan, 'to'rtburchakli piramida shaklidagi orbital'.
- Vurt reaksiyasini krossvordda alohida ta'kidlang; bu alkan olishning klassik usuli. Masalan, 'alkil galogenidlardan alkan olish reaksiyasi'.
- Yonish reaksiyalarini ekzotermik jarayon sifatida ta'riflang; bu energiya ajralib chiqishini anglatadi. Masalan, 'kislorod bilan reaksiya'.
- Gomologik qatorning farqini (CH2 guruh) savol qilib bering; bu qatorni tushunish uchun kalit. Masalan, 'gomologik farq'.
- Alkanlarning to'yinganligini ta'kidlang; bu ularning kimyoviy passivligini bildiradi. Masalan, 'faqat yakka bog'larga ega uglevodorod'.
Qanday manbalar qidirish kerak
- Organik kimyo (A.T. Petrosov). Alkanlar bo'yicha asosiy darslik.
- Organik kimyo nomenklaturasi (IUPAC qo'llanmasi).
- Maktab kimyo darsliklari (10-sinf).
- Neft va gaz kimyosi darsliklari (sanoatdagi o'rni).
- Ilmiy-uslubiy jurnallar.
- Kimyoviy tajribalar to'plami.
Bu mavzuda ko'p uchraydigan xatolar
- Izomeriya va gomologiyani chalkashtirish; izomerlar bir xil formula, gomologlar esa farqli tarkibga ega. Buni aniq ajrating.
- Nomenklaturada asosiy zanjirni noto'g'ri tanlash; eng uzun zanjir har doim asosiy bo'lishi kerak.
- Gebridlanish turini aralashtirish; alkanlarda sp3, alkenlarda sp2. Buni eslab qoling.
- Vurt reaksiyasida natriyning rolini unutish; natriy galogenidni olib tashlaydi. Buni to'g'ri ko'rsating.
- Alkanlarni reaksiyaga kirishuvchan deb o'ylash; ular aksincha, juda passiv moddalar. Buni eslang.
- Yonish mahsulotlarini noto'g'ri yozish; alkanlar yonganda CO2 va H2O hosil bo'ladi.
Himoyada so'ralishi mumkin
- 1.Alkanlarning umumiy formulasi qanday?
- 2.Nima uchun alkanlar 'parafinlar' deb ataladi?
- 3.IUPAC nomenklaturasi qoidalari nimalardan iborat?
- 4.Alkanlarda qanday izomeriya turi uchraydi?
- 5.Vurt reaksiyasi qanday maqsadlarda qo'llaniladi?
- 6.Alkanlarning fizik xossalari qanday o'zgaradi?
Ko'p so'raladigan savollar
Krossvord necha bet bo'lishi kerak?
1 betlik (A4) format yetarli.
Manbalar qayerdan olinadi?
Petrosov darsligi va IUPAC qo'llanmalari.
Ishni qanday boshlash kerak?
Nomenklatura va asosiy reaksiyalar ro'yxatidan.
Qancha vaqt ketadi?
3-5 soat.
Qaysi bo'lim muhim?
Nomenklatura va izomeriya.
Xulosa qanday yoziladi?
Alkanlarning yoqilg'i sifatidagi o'rni haqida.
Taqdimot qanday?
Interaktiv slaydlar.
O'qituvchi nimalarga qaraydi?
Kimyoviy atamalarning to'g'riligi va mantiqqa.
Vaqtingizni tejang — AI tayyorlab beradi
Yuqoridagi reja asosida to'liq krossvord 30-60 soniyada tayyor bo'ladi. Xatolik bo'lsa — pul avtomatik qaytariladi.
Organik kimyo: Alkanlar va ularning xossalari — tayyorlashFoydali qo'llanmalar
Kimyo: boshqa mavzular
- Davriy sistemada s-elementlar krossvord
- Organik birikmalarning o'zaro ta'sir turlari: induktiv va mezon effektlari referat
- Dmitriy Mendeleyevning davriy qonuni va elementlar davriy sistemasi referat
- Suvning kimyoviy-fizikaviy xossalari va uning tabiatdagi ahamiyati referat
- Metallarning korroziyasi va unga qarshi kurashishning kimyoviy usullari referat
- Polimerlar kimyosi va plastmassa chiqindilarining ekologik muammolari referat
- Kimyoviy kinetika va kataliz: reaksiyalar tezligini boshqarish referat
- Suvning qattiqligi va uni yumshatish usullari mustaqil
- Polimerlar va ularning inson hayotidagi o'rni mustaqil
- Korroziya va metallarni undan himoya qilish usullari mustaqil
- Fotosintez jarayonining kimyoviy asoslari mustaqil
- Sanoatda ammiak sintezi va uning ahamiyati mustaqil
