Davriy sistemada s-elementlar — krossvord

S-elementlar mavzusida 10x10 katakli krossvord 1 betlik ishlanma bo'lib, 20 ta asosiy atamani qamrab olishi lozim. Asosiy e'tibor 1-guruh (ishqoriy metallar) va 2-guruh (ishqoriy-yer metallari) elementlariga va ularning yuqori kimyoviy faolligiga qaratiladi. Krossvord savollarida 'ionlanish energiyasi', 'kristall panjara' va 'o'tish metallaridan farqi' kabi atamalardan foydalanish maqsadga muvofiq. Bu ishlanma talabalarga S-elementlarning tabiatda tarqalishi va reaksiyaga kirishuvchanligini o'rganishda yordam beradi.

Кирилчада: Даврий системада с-елементлар кроссворд

Shu mavzuda tayyor krossvord — 1 daqiqada, AI bilan

Tayyorlash

Davriy sistemada s-elementlar: krossvord rejasi

11. S-elementlarning davriy jadvaldagi o'rni
22. Elektron tuzilishi va valentlik
33. Ishqoriy metallar xususiyatlari
44. Ishqoriy-yer metallari tavsifi
55. Ionlanish energiyasi va uning ahamiyati
66. Metallik xossalarining ortishi
77. Oksidlar va gidroksidlar xossasi
88. Tuzlarning eruvchanligi
99. Tabiatda tarqalishi va minerallar
1010. Amaliy ahamiyati (sanoat va biologiya)
1111. Xulosa: inson hayotidagi roli

Yozish maslahatlari

Ishqoriy metallarning suv bilan reaksiyasini savolga aylantiring; bu juda shiddatli jarayon. Masalan, 'suv bilan portlab reaksiyaga kirishuvchi metal'.
Ionlanish energiyasining pastligini ta'kidlang; bu ularning metallik xossasini belgilaydi. Masalan, 'elektronni oson beradigan atom'.
Kristall panjara turini so'rang; ular metall bog'lanishga ega. Masalan, 'metallarda uchraydigan bog'lanish turi'.
Minerallar va ularning nomlarini kiriting; kalsiy va magniy birikmalari muhim. Masalan, 'ohaktoshning tarkibi'.
S-elementlarning olovni bo'yash xossasini savolga aylantiring; bu analitik kimyo uchun muhim. Masalan, 'litiy olovni qanday rangga bo'yaydi'.
Ishqoriy-yer metallari va ishqoriy metallar farqini ta'riflang; valentlik muhim. Masalan, 'ikki valentli ishqoriy-yer metalli'.
Biologik ahamiyatini unutmaslik kerak; kalsiy va kaliy organizm uchun muhim. Masalan, 'suyak to'qimasi uchun muhim element'.

Qanday manbalar qidirish kerak

Anorganik kimyo (N.N. Greenwood, A. Earnshaw). S-elementlar bo'yicha eng mukammal manba.
O'zbekiston universitetlari umumiy kimyo ma'ruzalari.
Kimyoviy elementlar entsiklopediyasi.
Geokimyo asoslari (minerallar uchun).
Ilmiy maqolalar (metallarning reaksiyalari).
Olimpiada savollari.

Bu mavzuda ko'p uchraydigan xatolar

Vodorodni ishqoriy metallar qatoriga qo'shish; vodorod 1-guruhda tursa ham, metall emas. Buni aniq ajrating.
Ishqoriy va ishqoriy-yer metallarini bir xil deb o'ylash; valentliklari farqli. Buni to'g'ri belgilang.
Ionlanish energiyasini noto'g'ri baholash; ular eng past ionlanish energiyasiga ega. Buni eslab qoling.
Gidroksidlarining eruvchanligini chalkashtirish; ishqoriy metallarniki yaxshi eriydi, ishqoriy-yer metallariniki qiyinroq. Buni tushuntiring.
Olovni bo'yash ranglarini chalkashtirish; litiy-qizil, natriy-sariq. Buni aniq yozing.
Minerallar kimyoviy formulasini noto'g'ri yozish; ohaktosh CaCO3 ekanligini unutmang.

Himoyada so'ralishi mumkin

1.Nima uchun ishqoriy metallar tabiatda erkin holda uchramaydi?
2.S-elementlarning valentlik elektronlari qayerda joylashgan?
3.Ionlanish energiyasi va metallik xossasi o'rtasidagi bog'liqlik qanday?
4.Ishqoriy-yer metallarining ishqoriy metallardan farqi nimada?
5.S-elementlar birikmalarining eruvchanligi qanday qonuniyatga ega?
6.S-elementlarning biologik ahamiyatini tushuntiring.

Ko'p so'raladigan savollar

Krossvord hajmi qanday bo'lishi kerak?

10x10 katakli format yetarli.

Manbalar qayerdan olinadi?

Darsliklar va ensiklopediyalar.

Ishni qanday boshlash kerak?

Elementlar xossalari va minerallar ro'yxatidan.

Qancha vaqt ketadi?

3-4 soat.

Eng muhim bo'lim qaysi?

Ishqoriy metallar xossalari va ionlanish energiyasi.

Xulosa qanday yoziladi?

S-elementlarning tabiat va sanoatdagi roli haqida.

Taqdimot qanday bo'lishi kerak?

Interaktiv va rangli slaydlar.

O'qituvchi nimalarga qaraydi?

Kimyoviy aniqlik va mantiqqa.

Vaqtingizni tejang — AI tayyorlab beradi

Yuqoridagi reja asosida to'liq krossvord 30-60 soniyada tayyor bo'ladi. Xatolik bo'lsa — pul avtomatik qaytariladi.

Davriy sistemada s-elementlar — tayyorlash