Rus tilida sifatlarning darajalari va ularning tuzilishi — referat

Mazkur referat rus tilida sifatlarning qiyosiy va orttirma darajalari yasalishi hamda nutqda qo'llanilishiga bag'ishlangan bo'lib, 15-20 sahifadan iborat qilib tuziladi. Ishda sifat darajalarining sintaktik vazifalari, qo'shimchalari va o'zbek tilidagi ekvivalentlari qiyosiy tahlil qilinadi. Referatni yozishda 3 ta jadval va 2 ta sxemadan foydalanish tavsiya etiladi. Tadqiqot akademik uslubda yozilib, 12 ta ilmiy manbaga tayanadi.

Кирилчада: Рус тилида сифатларнинг даражалари ва уларнинг тузилиши реферат

Shu mavzuda tayyor referat — 1 daqiqada, AI bilan

Tayyorlash

Rus tilida sifatlarning darajalari va ularning tuzilishi: referat rejasi

1Kirish va mavzuning dolzarbligi
2Sifat darajalari haqida umumiy tushuncha
3Asliy va nisbiy sifatlarning qiyosiy tahlili
4Sifatning qiyosiy darajasi va uning turlari
5Sodda qiyosiy daraja yasqichlari (-e, -ej, -she)
6Qo'shma qiyosiy daraja (bole, mene)
7Sifatning orttirma darajasi va uning shakllari
8Sodda orttirma daraja qo'shimchalari (-aysh, -eysh)
9Qo'shma orttirma daraja yasalish usullari
10Sifat darajalarining sintaktik vazifalari
11O'zbek va rus tillarida sifat darajalarining farqlari
12Xulosa va umumiy tavsiyalar
13Foydalanilgan adabiyotlar ro'yxati

Yozish maslahatlari

Sifat darajalarining yasalish qoidalarini aniq tasniflang. Bu nazariy qismni mantiqiy va o'qishga qulay qiladi. Masalan, sodda qiyosiy daraja faqat -e, -ej, -she qo'shimchalari orqali yasalishini misollar bilan ko'rsating.
Har bir daraja uchun o'zbek tilidagi mos keluvchi ekvivalentlarni keltiring. Bu tarjima jarayonidagi farqlarni ochib berishga yordam beradi. Masalan, rus tilidagi 'bole' so'zi o'zbek tilida 'roq' qo'shimchasi orqali berilishini taqqoslang.
Matnda faqat quruq qoidalarni yozmasdan, badiiy adabiyotlardan misollar oling. Bu ishning ilmiy qiymatini oshiradi va jonli nutqdagi qo'llanishini ko'rsatadi. Masalan, L.Tolstoy asarlaridan sifat darajalariga oid parchalar kiriting.
Istisno holatlarga alohida e'tibor qarating, chunki ba'zi sifatlar daraja hosil qilmaydi. Masalan, 'slepoy', 'gluxoy' kabi sifatlarning darajasi bo'lmasligini tushuntirib o'ting. Bu chuqur bilimga ega ekanligingizni ko'rsatadi.
Qiyosiy va orttirma darajalarning qo'shma shakllarini solishtirma jadval orqali ko'rsating. Jadval ma'lumotni tez o'zlashtirishga yordam beradi. Masalan, 'krasiviy' so'zining darajalarini jadvalga joylashtiring.
Ilmiy uslubga qat'iy rioya qiling va ortiqcha so'zlardan qoching. Gaplarni qisqa, ammo mazmunli tuzing. Masalan, kirish qismida mavzuning lingvistik ahamiyatini 3-4 jumla bilan ochib bering.
Xulosa qismida mavzu bo'yicha shaxsiy yondashuvingiz va ilmiy xulosalaringizni bayon qiling. Bu referatning plagiat emasligini ta'minlaydi. Masalan, rus tilida sifat darajalarini o'rganishning o'zbek talabalari uchun qiyinchilik tug'diradigan jihatlarini ko'rsating.

Qanday manbalar qidirish kerak

Akademik grammatika darsliklari va oliy o'quv yurtlari uchun mo'ljallangan qo'llanmalar. Rossiya oliy ta'lim muassasalarining tilshunoslik kafedralari nashrlarini qidiring. Bunda zamonaviy rus tili morfologiyasiga oid darsliklarga tayaning.
Tilshunoslik va rus tili metodikasiga oid ilmiy maqolalar to'plami. VАК ro'yxatidagi ilmiy jurnallar va elektron kutubxona bazalaridan foydalaning. Muallifning ilmiy darajasiga e'tibor bering.
Solishtirma tilshunoslik bo'yicha monografiyalar. O'zbekiston va xorijiy olimlarning tillararo interferensiya masalalariga bag'ishlangan kitoblarini o'rganing. Bu qiyosiy tahlil uchun asos bo'ladi.
Oliy o'quv yurtlarining amaliy rus tili fan dasturlari va uslubiy ko'rsatmalari. Universitetlar bazasidagi elektron resurslardan qidiring. Bu rasmiy talablarga mos kelishini ta'minlaydi.
Rus tili leksikologiyasi va morfologiyasiga bag'ishlangan ilmiy-uslubiy jurnallar. Chop etilgan yili so'nggi 5 yil ichida bo'lishiga ahamiyat bering. Yangi ilmiy yondashuvlarni topishda muhim.
Tilshunoslik lug'atlari va entsiklopediyalar. Grammatik atamalar izohli lug'atidan foydalaning. Bu terminlarning to'g'ri ishlatilishini kafolatlaydi.

Bu mavzuda ko'p uchraydigan xatolar

Talabalar ko'pincha qiyosiy va orttirma daraja qo'shimchalarini aralashtirib yuboradilar. Buning o'rniga har bir darajaning o'ziga xos yasalish qoidalarini aniq ajratib yozish lozim.
Barcha sifatlar ham daraja hosil qilishiga ishonishadi, masalan, nisbiy sifatlarda ham daraja bor deb o'ylashadi. Aslida faqat asliy sifatlargagina daraja xos ekanligini unutmaslik kerak.
Qo'shma darajalarni yasashda 'bole' so'zidan keyin sifatning qiyosiy darajasini qo'shib yuborish xatosi uchraydi. To'g'ri shakl 'bole krasiviy' bo'lib, 'bole krasiveyshiy' deyish qo'pol xatodir.
O'zbek tilidagi orttirma daraja (-eng, -juda) yasash qoidalarini rus tiliga aynan ko'chirishadi. Rus tilida 'samy krasiviy' yoki '-eyshiy' qo'shimchasi ishlatilishini nazorat qilish zarur.
Sintaktik vazifani tahlil qilishda sifatning qisqa va to'qima shakllarini adashtirib yuborishadi. Sifat darajalari asosan to'liq shakllarda to'la namoyon bo'lishini yodda tutish kerak.
Mnbasiz xulosalar yozish va shaxsiy fikrni ilmiy dalillarsiz bayon qilish. Har bir qoidani tilshunos olimlarning fikrlari bilan asoslab berish maqsadga muvofiqdir.

Himoyada so'ralishi mumkin

1.Rus tilida sifatlarning qanday darajalari mavjud va ular qanday farqlanadi?
2.Nima uchun barcha asliy sifatlar ham orttirma daraja hosil qilmaydi?
3.Sodda qiyosiy daraja va qo'shma qiyosiy darajaning farqi nimada?
4.O'zbek tilidagi sifat darajalaridan rus tilining qaysi jihatlari bilan farq qiladi?
5.Qaysi turdagi sifatlar daraja kategoriyasiga ega emas va nima uchun?
6.Matnda sifat darajalarining sintaktik vazifasi qanday namoyon bo'ladi?

Ko'p so'raladigan savollar

Referat necha bet bo'lishi kerak?

Referat hajmi 15 dan 20 sahifagacha bo'lishi maqsadga muvofiq. Bu hajm mavzuni to'liq yoritish uchun yetarli hisoblanadi. Shrift o'lchami 14, qatorlar oralig'i 1.5 bo'lishi shart.

Qaysi manbalardan foydalanish tavsiya etiladi?

Akademik grammatika darsliklari va qiyosiy tilshunoslik monografiyalaridan foydalaning. Shuningdek, ilmiy maqolalar va o'quv qo'llanmalarga tayanish zarur. To'qima manbalarni yozish qat'iyan taqiqlanadi.

Referat yozishni qanday boshlash kerak?

Ishni reja tuzish va kirish qismidan boshlash tavsiya etiladi. Avval mavzuning dolzarbligini asoslab oling. Keyin esa nazariy manbalarni yig'ib, tahlil qilishga kirishing.

Ishni yozishga qancha vaqt ketadi?

Mavzuni to'liq o'rganib chiqish va yozish uchun o'rtacha 4-5 kun talab etiladi. Har kuni 2-3 soatdan vaqt ajratilsa, sifatli ish chiqadi. Shoshmasdan, bosqichma-bosqich bajarish muhim.

Qaysi bo'lim eng muhim hisoblanadi?

Asosiy qismdagi qiyosiy va orttirma darajalarining yasalish tahlili eng muhim bo'limdir. Bu yerda amaliy misollar va qoidalar to'liq ochib beriladi. Shuningdek, tildagi farqlarni ko'rsatuvchi qism ham katta ahamiyatga ega.

Xulosa qismini qanday yozish kerak?

Xulosada mavzu davomida qilingan tahlillarni umumlashtirib, o'z fikringizni bildirasiz. Yangi ma'lumot kiritmasdan, asosiy qismdan kelib chiqadigan yakuniy natijani yozing. O'zbek talabalari uchun qiyin bo'lgan jihatlarga to'xtaling.

Taqdimotga qanday aylantirish mumkin?

Referat matnidan asosiy qoidalarni va jadvallarni ajratib olib, 10-12 ta slayddan iborat taqdimot tayyorlang. Har bir slaydga qisqa matn va ko'rgazmali misollar joylashtiring. Matnni ortiqcha so'zlar bilan to'ldirmang.

O'qituvchi nimaga ko'proq e'tibor beradi?

O'qituvchi mavzuning ochib berilgani, misollarning to'g'riligi va adabiyotlar ro'yxatining mavjudligiga qaraydi. Plagiat darajasi past bo'lishi va qoidalarning ilmiy asoslanganligi muhimdir. Shuningdek, xulosaning mantiqiyligi baholanadi.

Vaqtingizni tejang — AI tayyorlab beradi

Yuqoridagi reja asosida to'liq referat 30-60 soniyada tayyor bo'ladi. Xatolik bo'lsa — pul avtomatik qaytariladi.

Rus tilida sifatlarning darajalari va ularning tuzilishi — tayyorlash