Rus adabiy tilida fe'llarning vazifasi — kurs ishi

Ushbu ish 30 betgacha bo'lib, rus tili morfologiyasida fe'l tizimining murakkabligini va uning gapdagi sintaktik rolini tahlil qiladi. Kurs ishida fe'llarning zamon, mayl va nisbat kategoriyalari yozuvchilar asarlari misolida ko'rsatilishi lozim. Ishda kamida 3 ta turli uslubdagi matndan (badiiy, publitsistik, ilmiy) parchalar olinib, fe'l shakllari qiyoslanadi. Mavzu rus tili nazariy grammatikasining o'zagi hisoblanadi.

Кирилчада: Рус адабий тилида феълларнинг вазифаси курс

Shu mavzuda tayyor kurs ishi — 1 daqiqada, AI bilan

Tayyorlash

Rus adabiy tilida fe'llarning vazifasi: kurs ishi rejasi

1Kirish
2Rus tilida fe'l morfologiyasining umumiy tavsifi
3Fe'lning zamon va mayl kategoriyalari
4Fe'l nisbatlari: faol va nofaol konstruksiyalar
5Fe'l sifatdosh va ravishdosh shakllari
6Matnda fe'llarning uslubiy funksiyasi
7Badiiy matnlarda fe'llarning harakat tasviridagi o'rni
8Ilmiy va rasmiy uslubda fe'lning ishlatilish xususiyatlari
9Xulosa
10Foydalanilgan adabiyotlar

Yozish maslahatlari

Fe'l shakllarini faqat darslik bilan cheklab qo'ymang. Klassik rus adabiyoti (Pushkin, Tolstoy) matnlaridan misollar keltiring.
Turkumlashtirishda 'vid' (turdoshlik) kategoriyasiga urg'u bering. Bu rus tilining o'ziga xos eng qiyin jihati.
Chet ellik talabalar uchun fe'lning qiyinchiligini tushuntiradigan jadval yarating. Bu ishga amaliy qiymat beradi.
Fe'llarning uslubiy bo'yoqdorligini tahlil qiling. Qaysi fe'llar kitobiy, qaysi biri so'zlashuv uslubiga xosligini ajrating.
Sintaktik tahlil qiling. Fe'l gapda qanday a'zolar bilan bog'lanishini sxemalarda ko'rsating.

Qanday manbalar qidirish kerak

D.E. Rozentalning rus tili grammatikasi bo'yicha qo'llanmalari.
Akademik grammatika (Grammatika-80) asari.
Rus tili morfologiyasi bo'yicha oliy o'quv yurti darsliklari.
Rus adabiy matnlari (korpus.ruscorpora.ru saytidan foydalanish tavsiya etiladi).

Bu mavzuda ko'p uchraydigan xatolar

Fe'lning zamon va tur (vid) kategoriyasini aralashtirib yuborish. Bu eng keng tarqalgan xato.
Faqat bitta uslubdagi matnni tahlil qilish. Ishda turli xil matnlardan namunalar bo'lishi shart.
Terminlarni rus tilida noto'g'ri qo'llash (masalan, 'nakloneniye' o'rniga 'vremya' deb atash). Grammatik terminlarga qat'iy rioya qiling.
Teoriyani haddan tashqari ko'paytirib yuborish. Nazariyani kamroq, tahlilni ko'proq yozing.

Himoyada so'ralishi mumkin

1.Rus tilidagi 'vid' (turdoshlik) kategoriyasini o'zbek tilidagi fe'l zamonlari bilan qanday bog'liq deb o'ylaysiz?
2.Sizningcha, rus tilida fe'lning qaysi shakli eng qiyin?
3.Matnni fe'lsiz tasavvur qilib bo'ladimi? Nima uchun?
4.Passiv nisbatlar ilmiy uslubda nega ko'p ishlatiladi?

Ko'p so'raladigan savollar

Qaysi bo'lim eng muhim?

Matn tahlili (amaliy qism) eng muhim bo'lim hisoblanadi, chunki u grammatikani amalda ko'rsatadi.

Necha bet bo'lishi kerak?

25-30 bet. Teoriya qisqaroq, tahlil qismi batafsilroq bo'lishi kerak.

Qanday boshlash kerak?

Rus tili milliy korpusi (ruscorpora.ru) saytidan matnlar tanlab, fe'llarni saralashdan boshlang.

Qaysi manbalar ishonchli?

Akademik grammatikalar va filolog olimlarning izlanishlari.

Qancha vaqt ketadi?

3-4 hafta. Matnlarni tahlil qilish vaqt talab qiladi.

Qanday xulosa yozish kerak?

Fe'l tildagi eng dinamik va muhim kategoriya ekanligini, uslubga qarab uning vazifasi o'zgarishini umumlashtiring.

Vaqtingizni tejang — AI tayyorlab beradi

Yuqoridagi reja asosida to'liq kurs ishi 30-60 soniyada tayyor bo'ladi. Xatolik bo'lsa — pul avtomatik qaytariladi.

Rus adabiy tilida fe'llarning vazifasi — tayyorlash